Instagram

Follow Me!

kids opvoeding

Oudervoorkeur – wanneer je kind een favoriete ouder heeft

25 mei 2020

Ik kan uit eigen ervaring spreken als ik het heb over oudervoorkeur, mijn kinderen hebben namelijk beide een onverwoestbare voorkeur voor hun papa. Met vlagen is de voorkeur bijna verwaarloosbaar, er zijn echter ook periodes dat ik het best pittig vind om de niet-voorkeur ouder te zijn. Dat er een diep teleurgestelde zucht klinkt als ik degene ben die het avondritueel gaat doen. Dat Filip zijn armpjes wanhopig uitsteekt naar papa als ik hem vast heb. Dat er direct naar papa gerend wordt voor troost als ze gevallen zijn. Het voelt soms als een afwijzing of zelfs als falen. Doe ik iets verkeerd? Wat heeft papa dat ik niet heb?

Hoe komt het?

Ik heb mijn hersens gekraakt over mogelijke oorzaken van oudervoorkeur. Uiteindelijk kwam ik op een aantal dingen uit:

  • Het is een fase
    Vooral dreumesen en peuters kunnen ineens een heel sterke wil ontwikkelen. Daar is soms geen duidelijk aantoonbare reden voor te vinden, behalve dat ze willen testen hoeveel macht ze hebben binnen een bepaald gebied. Weigeren om te eten, weigeren om te slapen. Maar ook weigeren om door een van de twee ouders verzorgd te worden kan daarbij horen. Het hoort bij de ontwikkelingsfase. Ze ontdekken dat ze een eigen persoon zijn met een eigen wil (in deze fase gaan ze ook vaak de woorden ‘nee’, ‘ik/jij’ en hun naam leren zeggen of gebaren). Dat is natuurlijk super interessant om mee te experimenteren.
    Kleuters kunnen een voorkeur voor een van beide ouders ontwikkelen op basis van geslacht. Ze gaan zich identificeren als jongen of meisje en kunnen een voorkeur ontwikkelen voor de ouder van hetzelfde geslacht.
  • Fysieke beschikbaarheid
    Het kan natuurlijk simpelweg zo zijn dat de ouder die ze het minste zien het meest ‘bijzonder’ is. Van ons twee werkt Arjen het meest en ben ik het vaakst thuis met de kinderen. Dit maakt mij wellicht de minder interessante ouder van ons twee.
  • Emotionele beschikbaarheid
    Kinderen voelen feilloos aan of je jouw aandacht er bij hebt tijdens interactie. Of jij écht kijkt als je kind “mama, kijk!” zegt, of dat je ondertussen aan die email denkt die je nog moet beantwoorden. Van ons twee is Arjen degene die vaak voor 100% aanwezig is in het moment. Ik ben zeer regelmatig in gedachten en daardoor soms ‘onbereikbaar’. Dit zijn karakter trekken van ons, Arjen is extravert, ik ben introvert. Arjen zoekt graag contact, ik vind het fijn als iedereen lekker zijn eigen ding doet. Maar échte aandacht is de sleutel voor een goede relatie, vooral bij kinderen. Dit inzicht is voor mij wel een eye-opener geweest.
  • De band is beschadigd 1: je kind toont minder interesse in jou
    Summers voorkeur voor haar vader werd sterker toen Filip geboren was. Achteraf gezien niet heel gek. Filip was een onrustige baby en ik had hem bijna 24u per dag vast. Arjen nam de zorg voor Summer op zich, speelde met haar, bracht haar elke avond naar bed. Toen alles een beetje gekalmeerd was en ik de zorg voor Summer weer deels terug op mij nam, zat ze daar niet per se op te wachten. Ze had afstand van mij genomen, toen ze merkte dat ik toch niet beschikbaar was. Au. Het voelde als een dolk in mijn hart toen ik tot dat inzicht kwam. Het herstellen van onze band stond vanaf dat moment op nr.1.
  • De band is beschadigd 2: je kind test jouw liefde
    Een kind kan ook afstandelijk gedrag gaan vertonen als test. Een test om te zien hoe wij reageren op ‘ongewenst’ gedrag, om daaruit op te maken of we nog wel van ze houden. Een kind kan je afwijzen door middel van woorden (“ik hou van papa, niet van jou”) of fysiek (wegduwen/slaan). Het kind is eigenlijk op zoek naar aanwijzingen dat jij ondanks het ‘negatieve’ gedrag nog steeds van hem/haar houdt.

Wat te doen

Er zijn twee dingen die er bij ons thuis voor hebben gezorgd dat de oudervoorkeur wat milder werd.

  1. Mijn reactie
    Het allermoeilijkste en tevens het allerbelangrijkste is in mijn ogen de manier waarop ik reageer als mijn kinderen laten merken liever bij hun vader te willen zijn. Voorheen reageerde ik vanuit emotie en zei ik gefrustreerde dingen als “nou, dan niet” of ging ik uit onzekerheid grapjes maken (wat averechts werkte). Of ik keek een keer verdrietig om duidelijk te maken dat het me raakte.Toch ben ik van mening dat mijn kinderen er niks aan hebben om te weten wat het met mij doet. Mijn taak als ouder is om de oorzaak van het gedrag aan te pakken, niet het gedrag zelf (gedrag zoals duwen of slaan accepteer ik natuurlijk niet. Ik voorkom dat ze me pijn kunnen doen en herinner ze aan een belangrijke regel. “We doen elkaar geen pijn”).
    Kinderen kunnen pas vanaf een jaar of 6 rekening houden met andermans emoties, je kind doet het dus niet opzettelijk om jou een rotgevoel te geven. Neemt natuurlijk niet weg dat je kind deze emoties op het moment wel echt voelt.

    En nu komt het: alle emoties mogen er zijn. En hoe lastig ook, ik probeer het niet persoonlijk op te vatten en reageer zo neutraal mogelijk. Onze kinderen hebben ons nodig in hun ontwikkeling hun emoties te leren reguleren. Hoe meer ok wij zijn met hun emoties, hoe eerder de felheid hiervan zal afnemen.

“Je wilt graag dat papa jou verschoont”.

Ik benoem letterlijk de wens van mijn kind. En als dat zo uitkomt, laat ik papa verschonen (eten geven/naar bed brengen/vul maar in). Soms is dat niet mogelijk of niet wenselijk, bijvoorbeeld als papa even een break nodig heeft, de voorkeursouder zijn is naast flatterend ook vermoeiend. In dat geval voeg ik er aan toe “papa gaat je nu even niet verschonen hij gaat (iets anders doen, vul in). Ik ga jou verschonen”. Geen toevoegingen als ‘je kan niet altijd je zin hebben’, alleen het letterlijk benoemen van wat er gaat gebeuren.

Mijn kinderen kunnen tegensputteren wat ze willen, ik neem de controle op dit moment. Arjen maakt geen verontschuldigende opmerkingen en zegt geen dingen als ‘mama is ook heel lief!’. Deze keuze is er een vanuit ons als team en kinderen voelen het aan als er niet wordt getwijfeld.

De voorkeursouder zou iets kunnen zeggen als: “ik weet het, jij wilt graag dat ik jou verschoon. Ik ga nu . . .  en mama gaat jou verschonen”. Waar mogelijk streven we naar een eerlijke verdeling van de verzorging.

  1. Meer beschikbaar zijn
    Meer aandacht voor mijn kinderen, écht luisteren en kijken. Sensitief reageren op wat ze zeggen. Even uit mijn eigen bubbel en interesse tonen heeft er zeker voor gezorgd dat ze meer tijd met mij willen doorbrengen. Klinkt heel logisch en normaal, maar moet ik mijzelf soms aan helpen herinneren als ik weer word meegesleurd in de dagelijkse beslommeringen.
  2. Band versterken
    Bovenstaande twee punten zou ik adviseren bij elk van de eerder genoemde oorzaken. Wanneer je echter het idee hebt dat je de band tussen jou en je kind moet versterken (zoals bij mij en Summer het geval was) kan daar aan werken ook nog zeer waardevol zijn bij het verminderen van de oudervoorkeur. Hier zal ik een andere keer op terugkomen mocht daar interesse in zijn, laat het me weten in de comments of op Instagram.

Verder wil ik nog toevoegen dat ook ik er nog steeds moeite mee heb zo nu en dan. Op dagen dat ik gestresst ben en minder geduld heb reageer ik zelf ook feller op hun voorkeursgedrag. Door er veel bewust mee bezig te zijn weet ik dat er tegenin gaan uiteindelijk alleen maar averechts werkt en probeer ik me te bedenken dat wij hun voorbeeld, hun rolmodel zijn. En soms betekend dat fake it till you make it want laten we eerlijk zijn, afgewezen worden door je eigen kind geeft een naar gevoel. Toch voel ik me sinds ik bovenstaande zoveel mogelijk aanhoud steviger in mijn schoenen staan en ik denk dat dit ook uitstraalt naar de kinderen toe. Wie weet hebben jullie iets aan mijn ervaring en tips!

Foto’s: Esther Steenvoorden

  • Avatar
    Reply
    Tineke
    25 mei 2020 at 07:16

    Lijkt mij erg moeilijk! Mijn zoontje heeft altijd al een voorkeur voor mij gehad, toen kwam mijn dochter en dat werd een papaskindje. Sinds een paar maanden gaat haar voorkeur ook ineens uit naar mij en willen ze meestal niet teveel van papa weten, vind dat altijd zo sneu

    • elisemilou
      Reply
      elisemilou
      27 mei 2020 at 19:16

      Hi Tineke,

      ja voor de voorkeursouder is het ook niet altijd makkelijk! In de zin van rot voelen tegenover de ander.. En het kan natuurlijk in sommige situaties ook erg vermoeiend zijn!

      Liefs,
      Elise

  • Avatar
    Reply
    Alice
    25 mei 2020 at 11:57

    Beste Elise,

    Bedankt voor dit artikel. Heel fijn en waardevol om jouw ervaring + tips te horen! Ik heb zeker ook interesse in jouw ideeën over het versterken van de band met je kind.

    Groet, Alice

    • elisemilou
      Reply
      elisemilou
      27 mei 2020 at 19:17

      Hi Alice,

      dankjewel! Ik ga hem binnenkort beginnen te schrijven 🙂

      Liefs,
      Elise

  • Avatar
    Reply
    Sheila
    25 mei 2020 at 15:02

    Fantastisch! Mooi en leuk geschreven 🍀

    • elisemilou
      Reply
      elisemilou
      27 mei 2020 at 19:17

      Dankjewel :-))

  • Avatar
    Reply
    Willemijn van Heugten
    25 mei 2020 at 20:12

    Wat fijn om dit te lezen! Papa was hier altijd al de held van onze dochter maar na de komst van haar zusje in februari lijkt onze band ver te zoeken. De jongste heeft zware verborgen reflux dus een handenbinder, in combinatie met weinig slaap en corona (dus alleen thuis met ze) heeft niet geholpen. Ik zou graag lezen hoe jij de band weer versterkt hebt. Het is hier hard nodig. Wat kun je je af en toe machteloos en verdrietig voelen hè..

    • elisemilou
      Reply
      elisemilou
      27 mei 2020 at 19:19

      Hi Willemijn,

      ja dat laatste zeker 🙁 Gelukkig zijn kinderen super flexibel en is die band ook weer gewoon te herstellen. Ik ga binnenkort beginnen met schrijven!

      Liefs,
      Elise

Leave a Reply